Kinh Tế Mỹ Tăng Trưởng Mạnh Mẽ, Vượt Dự Kiến

Nền kinh tế Mỹ đã ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng 4,3% theo tỷ lệ hàng năm trong quý III, theo Cục Phân tích Kinh tế (BEA). Con số này vượt xa dự báo 3,2% của hầu hết các nhà kinh tế được khảo sát bởi Bloomberg và đánh dấu tốc độ tăng trưởng nhanh nhất kể từ quý III năm 2023. Báo cáo này cũng bù đắp cho những ước tính bị trì hoãn trước đó do việc chính phủ đóng cửa vào tháng 10 và 11.

Tối Cao Pháp Viện Bác Bỏ Triển Khai Vệ Binh Quốc Gia Tại Chicago

Tối cao Pháp viện Mỹ đã bác bỏ yêu cầu của chính quyền Trump về việc triển khai Lực lượng Vệ binh Quốc gia tại Chicago. Động thái này diễn ra bất chấp sự phản đối từ các quan chức bang Illinois. Chính quyền Trump lập luận rằng việc triển khai quân đội là cần thiết để bảo vệ các đặc vụ di trú liên bang. Tuy nhiên, hai tòa án cấp dưới trước đó đã chặn động thái này, đặt ra câu hỏi về tính hợp pháp. Tối cao Pháp viện khẳng định chính phủ “không đưa ra được cơ sở thẩm quyền” cho đợt triển khai này, vốn là một trong nhiều lệnh được Donald Trump ban hành.

Quân Đội Ukraine Rút Khỏi Siversk Sau Pháo Kích Lớn

Quân đội Ukraine đã rút khỏi Siversk, một thị trấn chiến lược ở miền đông, nằm trên vùng đất cao. Vị trí này từng đóng vai trò quan trọng giúp Ukraine cản bước tiến của Nga về phía Sloviansk và Kramatorsk, hai thành phố thuộc tỉnh Donetsk. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky trước đó cho biết Nga đã tiến hành một cuộc pháo kích “quy mô lớn”, chủ yếu nhắm vào các cơ sở hạ tầng năng lượng trong bối cảnh thời tiết giá lạnh. Cuộc tấn công này có sự tham gia của hơn 600 máy bay không người lái và đã cướp đi sinh mạng của ít nhất ba người.

Tổng Tham Mưu Trưởng Quân Đội Libya Tử Nạn Tại Thổ Nhĩ Kỳ

Tổng tham mưu trưởng quân đội Libya, Mohammed Ali Ahmed al-Haddad, cùng bốn quan chức khác đã tử nạn trong một vụ tai nạn máy bay tại Thổ Nhĩ Kỳ khi đang trong chuyến thăm chính thức. Nguyên nhân của vụ tai nạn vẫn chưa được làm rõ. Vụ việc xảy ra một ngày sau khi Thổ Nhĩ Kỳ thông báo sẽ tiếp tục duy trì binh sĩ tại Libya thêm hai năm nữa nhằm hỗ trợ Chính phủ Thống nhất Quốc gia được Liên Hiệp Quốc công nhận, trong bối cảnh quốc gia Bắc Phi này vẫn đang chìm trong xung đột.

Quốc Hội Pháp Thông Qua Dự Luật Tạm Thời Duy Trì Chính Phủ

Quốc hội Pháp đã thông qua một dự luật tạm thời nhằm đảm bảo hoạt động của chính phủ trong tháng 1. Biện pháp này cho phép chính phủ tiếp tục chi tiêu và thu thuế mà không cần đến ngân sách chính thức, tương tự như cách các nhà lập pháp đã làm vào năm ngoái. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã kêu gọi các nghị sĩ hoàn thành ngân sách năm 2026 khi Quốc hội nhóm họp trở lại vào tháng 1.

Giá Kim Loại Quý Đồng Loạt Tăng Vọt

Giá vàng tiếp tục tăng trong ngày thứ ba liên tiếp, vượt qua mốc 4.500 USD/ounce. Cùng lúc đó, bạc và bạch kim cũng ghi nhận mức tăng, do các nhà đầu tư tìm đến kim loại quý trong bối cảnh kỳ vọng Mỹ sẽ tiếp tục cắt giảm lãi suất. Đặc biệt, giá đồng đã lần đầu tiên vượt ngưỡng 12.000 USD/tấn, được thúc đẩy bởi nhu cầu mạnh mẽ và những gián đoạn trong hoạt động khai thác tại các quốc gia sản xuất lớn như Chile.

Bộ Tư Pháp Mỹ Công Bố Tài Liệu Liên Quan Jeffrey Epstein

Bộ Tư pháp Mỹ đã công bố thêm 30.000 trang tài liệu liên quan đến tên tội phạm tình dục Jeffrey Epstein đã chết. Trong số các tài liệu này có một email cáo buộc rằng Trump “di chuyển trên chuyên cơ riêng của Epstein nhiều lần hơn so với báo cáo trước đây.” Tuy nhiên, Bộ Tư pháp đã nhấn mạnh rằng các hồ sơ này “chứa những tuyên bố sai sự thật và giật gân” về Tổng thống. Các hồ sơ khác với nhiều phần bị bôi đen cũng đã được công bố vào thứ Sáu và thứ Bảy.

Con Số Đáng Chú Ý

Con số đáng chú ý hôm nay: 80%, là mức giảm đáng kể của các chương trình phát thanh nước ngoài ở Triều Tiều kể từ tháng 5.

TIÊU ĐIỂM: NHỮNG CUỘC BẦU CỬ ĐÁNG CHÚ Ý NĂM 2025 TRÊN KHẮP THẾ GIỚI

Chiến Thắng Ngoạn Mục Của Mark Carney Tại Canada

Vào tháng 4, cử tri Canada đã trao cho Mark Carney và Đảng Tự do nhiệm kỳ nắm quyền thứ tư liên tiếp, một kết quả gây bất ngờ lớn chỉ vài tuần trước đó. Cựu thống đốc ngân hàng trung ương, người mới trở thành lãnh đạo đảng vào tháng 3, đã tạo nên một cuộc lội ngược dòng ngoạn mục cho một chính phủ từng suy yếu kỷ lục dưới thời Justin Trudeau. Chiến dịch tranh cử của ông nổi bật bởi sự kiên cường. Khi đối mặt với những lời đe dọa và công kích từ Donald Trump, ông Carney đã khéo léo định vị mình là người bảo vệ chủ quyền của Canada. Lời cảnh báo mạnh mẽ của ông rằng “Mỹ muốn đất đai, tài nguyên và đất nước của chúng ta” đã chạm đến nỗi lo lắng sâu sắc của cử tri. Đảng Tự do, dù chưa đạt đa số tuyệt đối, vẫn giành chiến thắng áp đảo, trong khi Đảng Bảo thủ, từng dẫn trước 24 điểm, lại thất bại nặng nề. Lãnh đạo của Đảng Bảo thủ, Pierre Poilievre, đã mất uy tín khi không thể vượt qua những lời tấn công của Trump. Chiến thắng của ông Carney dựa nhiều vào năng lực chuyên môn hơn là sức hút cá nhân. Là một nhà kỹ trị đã từng dẫn dắt hai ngân hàng trung ương vượt qua nhiều cuộc khủng hoảng, giờ đây ông phải gánh vác trách nhiệm bảo vệ nền kinh tế Canada khỏi các mức thuế quan của Trump và tìm cách thiết lập lại mối quan hệ với cường quốc láng giềng.

Cán Cân Chính Trị Ba Lan Lại Dao Động

Cuộc bầu cử tổng thống Ba Lan vào tháng 6 đã phản ánh rõ nét sự chia rẽ sâu sắc đang diễn ra tại châu Âu giữa phe trung dung tự do và phe dân tộc dân túy. Rafal Trzaskowski, thị trưởng theo đường lối tự do của Warsaw, được chính phủ thân châu Âu của Donald Tusk hậu thuẫn, đã đối đầu với Karol Nawrocki, một nhà sử học theo chủ nghĩa dân tộc và cựu võ sĩ quyền anh, được Đảng Pháp luật và Công lý theo chủ nghĩa dân túy ủng hộ. Sau một cuộc cạnh tranh gay gắt, Nawrocki đã giành chiến thắng sít sao với 50,9% số phiếu. Chiến thắng này là một đòn giáng mạnh vào Thủ tướng Tusk. Tân tổng thống đã cam kết sẽ phủ quyết các dự luật của chính phủ, đe dọa làm đình trệ các nỗ lực khôi phục sự độc lập của ngành tư pháp và tự do hóa chính sách xã hội. Với việc liên minh của Tusk, một sự kết hợp phức tạp giữa các phe tiến bộ và bảo thủ, không nắm giữ đa số áp đảo trong Quốc hội để bác bỏ quyền phủ quyết của Nawrocki, họ có thể sẽ gặp nhiều khó khăn để duy trì hoạt động. Việc ông Nawrocki đắc cử đã đẩy Ba Lan trở lại xu hướng dân tộc chủ nghĩa và thái độ hoài nghi châu Âu. Được Thủ tướng Hungary Viktor Orban ủng hộ và luôn bày tỏ sự nghi ngờ về việc hỗ trợ Ukraine, Nawrocki dường như quyết tâm xóa bỏ những nỗ lực của thủ tướng nhằm tái định vị Ba Lan trong lòng châu Âu.

Khoảnh Khắc Thiên An Môn Của Tanzania

Lễ nhậm chức tổng thống lần thứ hai của Samia Suluhu Hassan tại Tanzania vào tháng 11 đã được đánhMARKS bằng sự hiện diện của xe tăng, thay vì những tiếng reo hò chúc mừng. Mặc dù chính thức bà giành chiến thắng với 98% số phiếu, nhưng chế độ của bà đang đứng trước nhiều thách thức. Vài ngày trước đó, Tanzania đã chứng kiến các cuộc biểu tình lớn nhất trong lịch sử, sau khi đảng cầm quyền Chama Cha Mapinduzi (CCM) chính thức cấm các đảng đối lập, bỏ tù các lãnh đạo của họ và gian lận cuộc bầu cử tháng 10. Phản ứng của chính phủ là vô cùng tàn bạo, khi lực lượng an ninh đã nổ súng, sát hại hàng trăm, thậm chí hàng nghìn người biểu tình. Bạo lực này đã làm chấm dứt danh tiếng của Tanzania là một trong những quốc gia hòa bình nhất châu Phi. Sau đó là hàng loạt các vụ cắt mạng internet, bắt giữ hàng loạt và sự mất tích bí ẩn của các nhà hoạt động xã hội. Ngay cả Cộng đồng Phát triển miền Nam Châu Phi (SADC) vốn thường ngày khá dễ dãi cũng phải thừa nhận rằng cử tri đã bị tước quyền tự do lựa chọn. Bà Samia, từng được xem là một nhà cải cách thận trọng, giờ đây đang cai trị bằng sự sợ hãi. Trong nội bộ đảng CCM, các đối thủ đang rình rập, coi bà là một gánh nặng. Đảng cầm quyền lâu đời nhất Tanzania có thể tạm thời bám giữ quyền lực, nhưng họ đã đánh mất một điều khó có thể lấy lại hơn nhiều: tính chính danh.

Habemus Papam Americanum: Chúng Ta Đã Có Giáo Hoàng Người Mỹ

Khói trắng từ Nhà nguyện Sistine vào tháng 5 đã báo hiệu một sự kiện lịch sử: lần đầu tiên Giáo hội Công giáo có một Giáo hoàng người Mỹ. Các hồng y đã bầu chọn Robert Prevost, một nhà truyền giáo sinh ra tại Chicago, người đã dành nhiều năm tại Peru, để lãnh đạo Giáo hội với tông hiệu Giáo hoàng Lêô XIV. Việc bầu chọn Đức Lêô đã phá vỡ một số điều cấm kỵ nhưng vẫn giữ vững truyền thống. Tông hiệu của Ngài gợi nhớ đến Đức Lêô XIII, Giáo hoàng từ năm 1878 đến 1903, tác giả của Thông điệp Tân sự (Rerum Novarum) và là người đặt nền móng cho học thuyết xã hội Công giáo hiện đại. Giống như người tiền nhiệm cùng tên, Đức Lêô XIV rao giảng sự cân bằng: hòa bình, công lý và một Giáo hội “mở cửa cho tất cả mọi người”. Quan điểm chính trị của Ngài đã gây bất an cho những người Công giáo ủng hộ phong trào MAGA. Những tuyên bố lớn đầu tiên của Đức Lêô đã mô tả việc bảo vệ người di cư, chống bất bình đẳng và giải quyết vấn đề nóng lên toàn cầu là những nghĩa vụ thiêng liêng. Ngài đã lên án các vụ trục xuất “vô nhân đạo” của Mỹ, ban phước cho một tảng băng trôi ở Greenland và khẳng định rằng những người ủng hộ án tử hình không thể tự nhận mình là người bảo vệ sự sống. Phe bảo thủ tức giận đã gọi Ngài là “Giáo hoàng thức tỉnh”. Đức Lêô dường như quyết tâm đi theo con đường tiến bộ, đặt Ngài vào thế đối đầu với những nhân vật theo chủ nghĩa dân túy bảo thủ đang ngày càng thắng thế trên thế giới.